Helix Green Food Standard (HGFS) یک چارچوب علمی و بینالمللی در حوزه پایداری، کیفیت و مسئولیتپذیری نظامهای غذایی است که با هدف ارزیابی، بهبود و شناسایی عملکرد سازمانها و کسبوکارهای فعال در زنجیره غذا توسعه یافته است. این چارچوب با نگاهی یکپارچه، موضوعاتی همچون سلامت انسان، ایمنی غذا، کیفیت و یکپارچگی تغذیهای، پایداری زیستمحیطی، شفافیت، ردیابیپذیری، تأمین مسئولانه، نوآوری و بهبود مستمر را در کنار یکدیگر مورد توجه قرار میدهد و رویکردی علمی برای حرکت به سوی نظامهای غذایی سالمتر، شفافتر و پایدارتر ارائه میکند.
در رویکرد HGFS، مفهوم «غذای سبز» صرفاً به یک محصول یا ادعای زیستمحیطی محدود نمیشود، بلکه مجموعهای از محصولات، فرآیندها و نظامهای عملیاتی را دربر میگیرد که در آنها سلامت و کیفیت تغذیهای، استفاده مسئولانه از منابع، حفاظت از محیط زیست، شفافیت اطلاعات، ردیابی زنجیره تأمین، مسئولیتپذیری سازمانی و بهبود مستمر بهصورت قابل ارزیابی مورد توجه قرار گرفته است. از این منظر، HGFS تلاش میکند ارزیابی غذا را از یک نگاه محدود به محصول نهایی فراتر برده و چرخه کامل غذا، از تأمین مواد اولیه و کشاورزی تا تولید، فرآوری، بستهبندی، نگهداری، حملونقل، عرضه و ارتباط با مصرفکننده را در یک چارچوب یکپارچه مورد توجه قرار دهد.
استاندارد HGFS پنج حوزه اصلی زنجیره غذا را پوشش میدهد: غذا و محصولات غذایی (Food)، رستوران و خدمات غذایی (Restaurant)، نوشیدنیها (Beverage)، بستهبندی (Packaging) و کشاورزی (Agriculture). در هر یک از این حوزهها، متناسب با ماهیت فعالیت، موضوعاتی مانند کیفیت مواد اولیه، ایمنی و بهداشت، ارزش و یکپارچگی تغذیهای، روشهای تولید و فرآوری، مدیریت منابع، کاهش ضایعات، پایداری بستهبندی، شفافیت اطلاعات، ردیابیپذیری و مسئولیتپذیری زیستمحیطی مورد توجه قرار میگیرد.
یکی از ویژگیهای مهم HGFS، رویکرد چندبعدی و مبتنی بر شواهد آن است. این چارچوب تلاش میکند میان علوم تغذیه، علوم و فناوری غذا، کشاورزی پایدار، حفاظت از محیط زیست، فناوریهای نوین، زیستفناوری، مدیریت زنجیره تأمین و شفافیت اطلاعات ارتباط برقرار کند. در همین راستا، HGFS سازمانها را تنها بر اساس رعایت حداقل الزامات ارزیابی نمیکند، بلکه مسیر مشخصی برای ارتقای تدریجی عملکرد، افزایش شفافیت، بهبود پایداری و حرکت به سمت تعالی در نظام غذایی فراهم میسازد.
در بخش ارزیابی و شناسایی عملکرد، HGFS از سیستم رتبهبندی Green Stars استفاده میکند که عملکرد سازمانها را در سطوح مختلف بلوغ و انطباق با اصول استاندارد مورد ارزیابی قرار میدهد. این رویکرد به جای نگاه صرفاً قبولی یا رد، بر بهبود مستمر و ارتقای مرحلهبهمرحله عملکرد سازمان تأکید دارد و شاخصهایی مانند یکپارچگی تغذیهای، کیفیت و مدیریت مواد اولیه، ایمنی غذا، پایداری، بستهبندی، ردیابیپذیری، شفافیت، مسئولیتپذیری زیستمحیطی و بهبود مستمر را در نظر میگیرد.
از این رو، HGFS میتواند برای طیف گستردهای از فعالان زنجیره غذا، از جمله تولیدکنندگان و صنایع غذایی، واحدهای فرآوری، تولیدکنندگان نوشیدنی، کشاورزان و مجموعههای کشاورزی، رستورانها و مراکز خدمات غذایی، کسبوکارهای حوزه بستهبندی، مجموعههای زنجیره تأمین و لجستیک و شرکتهای نوآور و فناوریمحور حوزه غذا مورد استفاده قرار گیرد. هدف نهایی این چارچوب، ایجاد زبانی مشترک و قابل ارزیابی برای ارتقای کیفیت، سلامت، شفافیت و پایداری در زنجیره جهانی غذا و کمک به شکلگیری نسل جدیدی از نظامهای غذایی مسئولانه و پایدار است.
مرکز تحقیقات تغذیه و سلامت به عنوان نماینده انحصاری HGFS در ایران، مسئول معرفی، توسعه و تسهیل اجرای این چارچوب در کشور است.
جهت دریافت مستندات و الزامات هر بخش با بخش صدور گواهینامه استاندارد غذای سبز در مرکز تحقیقات تغذیه و سلامت در ارتباط باشید