مرکز تحقیقات تغذیه و سلامت با رویکردی پژوهشمحور و آیندهنگر، با هدف شناخت دقیقتر وضعیت تغذیه و سلامت جامعه، تولید دانش کاربردی و ارائه راهکارهای علمی برای پیشگیری از بیماریها، بهبود کیفیت زندگی و ارتقای سلامت عمومی فعالیت میکند.
رویکرد مرکز بر این اصل استوار است که تغذیه تنها یکی از عوامل مؤثر بر سلامت نیست، بلکه از ارکان اساسی پیشگیری از بیماریها، حفظ سلامت، حمایت از روند درمان و مراقبتهای پس از درمان به شمار میرود. از این رو، شناخت وضعیت تغذیه جامعه و بررسی تغییرات آن باید بهصورت مستمر و مبتنی بر داده دنبال شود.
چشمانداز مرکز
چشمانداز مرکز تحقیقات تغذیه و سلامت، شکلگیری یک مجموعه پژوهشی پویا، آیندهنگر و اثرگذار در حوزه تغذیه و سلامت است؛ مجموعهای که بتواند با تکیه بر پژوهشهای کاربردی، مطالعات بینرشتهای، آموزش تخصصی و استفاده از فناوریهای نوین، در شناخت و حل مسائل تغذیه و سلامت جامعه نقش مؤثری ایفا کند.
در این چشمانداز، تغذیه به عنوان یکی از مهمترین ارکان سلامت کشور، جایگاهی اساسی در پیشگیری، کنترل و مدیریت بیماریها و همچنین ارتقای کیفیت زندگی افراد دارد. مرکز تلاش میکند با مطالعه مستمر وضعیت موجود و بررسی روندهای آینده، زمینه لازم برای شناسایی چالشهای پیشرو و ارائه راهکارهای علمی و کاربردی را فراهم کند.
چشمانداز مرکز، حرکت به سوی پژوهشی مستمر، کاربردی و آیندهنگر در حوزه تغذیه و سلامت و تبدیل یافتههای علمی به راهکارهایی مؤثر برای جامعه است.
رسالت مرکز
رسالت اصلی مرکز تحقیقات تغذیه و سلامت، انجام پژوهشهای کاربردی در زمینه بهبود وضعیت تغذیه جامعه، بررسی ابعاد مختلف سلامت در پیشگیری، درمان و مراقبتهای پس از درمان بیماریها و ترسیم مستمر وضعیت تغذیه و سلامت در ایران است.
مرکز در راستای این رسالت، تلاش میکند میان پژوهش، آموزش، خدمات تغذیهای، فناوری و نیازهای واقعی جامعه ارتباط ایجاد کند و از ظرفیت علوم مختلف برای پاسخ به مسائل پیچیده تغذیه و سلامت استفاده نماید.
پژوهش برای شناخت وضعیت امروز و آینده
یکی از ارکان رسالت مرکز، بررسی وضعیت سالیانه تغذیه در کشور و مطالعه شرایط گروههای مختلف اجتماعی است. در این چارچوب، گروههایی از جمله دانشآموزان و سالمندان مورد توجه قرار میگیرند تا تصویری مستمر از وضعیت تغذیه جامعه و تغییرات آن به دست آید.
مرکز با استفاده از دادههای حاصل از مطالعات و پایشهای سلامت و تغذیه، تلاش میکند تغییرات، نیازها و چالشهای موجود را شناسایی کرده و زمینه لازم را برای تحلیل روندهای سلامت و تغذیه فراهم سازد.
طرح پایش سلامت عمومی و تغذیه کشور
طرح پایش سلامت عمومی و تغذیه کشور یکی از محورهای مهم رسالت پژوهشی مرکز است. هدف این طرح، ایجاد تصویری مستمر و مبتنی بر داده از وضعیت سلامت و تغذیه جامعه و بررسی شاخصهای مرتبط با سلامت در گروههای مختلف اجتماعی است.
در این طرح، وضعیت تغذیه و سلامت گروههای مختلف جامعه از جمله دانشآموزان و سالمندان مورد بررسی و ارزیابی قرار میگیرد تا تغییرات، نیازها و مسائل اولویتدار شناسایی شود.
یافتههای حاصل از این پایش میتواند زمینه لازم برای تحلیل روندهای سلامت و تغذیه و ارائه راهکارهای کاربردی در جهت بهبود برنامهها و سیاستهای سلامت و تغذیه را فراهم کند.
پژوهش بینرشتهای و تولید دانش
مسائل تغذیه و سلامت ماهیتی چندبعدی دارند و بررسی کامل آنها نیازمند همکاری میان رشتههای مختلف علمی است. به همین دلیل، مرکز تحقیقات تغذیه و سلامت بر توسعه پژوهشهای بینرشتهای میان علوم پزشکی، علوم پایه و حوزههای مرتبط با تغذیه تأکید دارد.
همکاری با حوزههایی مانند داروسازی، زیستشناسی، بیوتکنولوژی، صنایع غذایی و فناوریهای دیجیتال، زمینهای برای بررسی جامعتر عوامل مؤثر بر تغذیه و سلامت و توسعه راهکارهای علمی و کاربردی فراهم میکند.
هدف از این رویکرد، صرفاً تولید مقاله یا داده پژوهشی نیست؛ بلکه تلاش برای تبدیل دانش تولیدشده به راهکار، برنامه، خدمت یا محصولی است که بتواند در بهبود وضعیت تغذیه و سلامت جامعه مورد استفاده قرار گیرد.
تغذیه فردمحور و سلامت شخصی
یکی از جهتگیریهای مرکز، حرکت به سمت توسعه الگوهای تغذیه فردمحور است. در این رویکرد، تفاوتهای فردی و ویژگیهای هر شخص در طراحی و ارائه برنامههای تغذیهای مورد توجه قرار میگیرد.
توسعه شبکه پزشکی فردمحور در نظام تغذیه و بررسی ارتباط میان تغذیه و ویژگیهای ژنتیکی و مولکولی افراد، از جمله زمینههایی است که میتواند به توسعه رویکردهای دقیقتر در خدمات تغذیه و سلامت کمک کند.
پیشگیری، درمان و مراقبت تغذیهای
رسالت مرکز تنها به مطالعه وضعیت موجود محدود نمیشود. یکی از جهتگیریهای مهم آن، ارائه راهکارهای تغذیهای در مراحل مختلف پیشگیری، درمان و مراقبت پس از درمان است.
افزایش آگاهی بیماران و خانوادههای آنان درباره تغذیه متناسب با بیماری، پیشگیری و کنترل چاقی، بررسی تغذیه مناسب بیماران مبتلا به بیماریهای زمینهای و ارائه راهکارهای تغذیهای برای پیشگیری و کنترل سرطان، از جمله موضوعات مورد توجه در این حوزه است.
در همین راستا، توسعه خدمات مشاوره تغذیه تکمیلی نیز با هدف ادامه حمایت تغذیهای از بیماران پس از ترخیص و تا زمان بهبود، بخشی از رویکرد مرکز در حوزه مراقبتهای پس از درمان است.
پژوهش در شرایط بحران و آیندهنگری سلامت
یکی از رویکردهای مهم مرکز، توجه به آینده و آمادگی علمی برای مواجهه با چالشهای جدید سلامت است. بررسی وضعیت تغذیه بیماران مبتلا به بیماریهای زمینهای در مواجهه با بیماریها و اپیدمیهای جدید، از جمله موضوعاتی است که در چارچوب رسالت پژوهشی مرکز مورد توجه قرار دارد.
هدف از این رویکرد، ایجاد ظرفیت پژوهشی برای شناسایی زودهنگام مسائل، بررسی پیامدهای تغذیهای شرایط جدید و ارائه راهکارهای مناسب برای گروههای مختلف جامعه است.
تغذیه مولکولی و توسعه زیرساخت پژوهشی
توسعه پژوهشهای مولکولی در حوزه تغذیه و ایجاد ظرفیت آزمایشگاهی تخصصی، بخش دیگری از رسالت علمی مرکز است. بررسی دقیقتر مواد غذایی، ارزشگذاری مواد اولیه و انجام تحقیقات مرتبط با محاسبه انرژی خالص مواد غذایی از جمله زمینههای مورد توجه در این حوزه است.
ایجاد و توسعه آزمایشگاه تحقیقات مولکولی تغذیه با هدف تقویت زیرساختهای پژوهشی و فراهمکردن امکان انجام مطالعات تخصصی، در راستای توسعه ظرفیت علمی مرکز دنبال میشود.
سلامت دیجیتال و دسترسی عمومی
توسعه فناوریهای نوین و استفاده از ظرفیت سلامت دیجیتال، یکی دیگر از جهتگیریهای مرکز برای آینده خدمات تغذیه و سلامت است. ایجاد پلتفرمهای ارائه خدمات تغذیه در حوزه مشاوره و رژیم غذایی میتواند زمینه دسترسی آسانتر گروههای مختلف جامعه به خدمات و آموزشهای تغذیهای را فراهم کند.
مرکز تلاش میکند با استفاده از فناوری و ابزارهای دیجیتال، فاصله میان دانش تخصصی و نیازهای روزمره جامعه را کاهش داده و زمینه ارائه خدمات آموزشی و تغذیهای در دسترس و قابل استفاده را توسعه دهد.
آموزش و توانمندسازی
آموزش و ارتقای توانمندی نیروهای علمی و اجرایی، بخش مهمی از رسالت مرکز تحقیقات تغذیه و سلامت است. مرکز در این راستا برگزاری کارگاههای آموزشی کوتاهمدت و بلندمدت، دورههای آموزش ضمن خدمت، برنامههای بازآموزی و دورههای تخصصی حضوری و مجازی را دنبال میکند.
آموزش در مرکز صرفاً انتقال اطلاعات نیست؛ بلکه با هدف ایجاد توانمندی علمی و اجرایی و افزایش ظرفیت افراد برای مشارکت مؤثر در پژوهشهای کاربردی و فعالیتهای حوزه تغذیه و سلامت دنبال میشود.
در حوزه آموزش بینالمللی تغذیه بالینی نیز مرکز با برگزاری برنامه International Clinical Nutrition Certification (ICNC) در مسیر توسعه آموزش تخصصی و آشنایی با رویکردهای نوین تغذیه بالینی فعالیت میکند.
ارتباط با صنایع غذایی و غذای پایدار
توجه به کیفیت، سلامت و پایداری در حوزه صنایع غذایی از دیگر زمینههای مورد توجه مرکز است. مرکز تحقیقات تغذیه و سلامت در زمینه استاندارد جهانی غذای سبز HGFS نیز فعالیت دارد و به عنوان نماینده انحصاری این استاندارد در ایران، مستندات شرکتها و مجموعههای فعال در حوزه صنایع غذایی را برای بررسی و طی فرآیند صدور گواهینامه به مرجع جهانی مربوطه ارسال میکند.
این فعالیت در راستای توجه به رویکردهای نوین در تولید غذا، سلامت جامعه و توسعه پایدار در حوزه صنایع غذایی دنبال میشود.
همکاری علمی و توسعه شبکه پژوهش
مرکز تحقیقات تغذیه و سلامت توسعه ارتباط با پژوهشگران، متخصصان و مجموعههای علمی و اجرایی مرتبط با تغذیه و سلامت را بخشی از مسیر توسعه خود میداند.
مشارکت پژوهشگران خارج از مرکز در طرحهای تحقیقاتی و پایاننامههایی که قابلیت تولید دانش و ارائه محصول علمی دارند، از جمله ظرفیتهایی است که برای توسعه شبکه پژوهش و افزایش اثرگذاری تحقیقات مورد توجه قرار گرفته است.
تعهد به جامعه
در نهایت، تمامی فعالیتهای پژوهشی، آموزشی و خدماتی مرکز با یک هدف مشترک دنبال میشوند: کمک به بهبود وضعیت تغذیه و ارتقای سلامت جامعه.
مرکز تحقیقات تغذیه و سلامت تلاش میکند با ایجاد پیوند میان پژوهش، آموزش، فناوری، صنایع غذایی، مراکز درمانی و جامعه، مسیر تولید دانش تا کاربرد آن را تقویت کند و یافتههای علمی را در جهت پاسخ به نیازهای واقعی مردم به کار گیرد.
پژوهش برای شناخت بهتر، آموزش برای توانمندسازی، و دانش برای ساختن جامعهای سالمتر.